Artemis II, Apollo 13'ün 56 yıllık uzaklık rekorunu kırdı

Artemis II'nin dört kişilik mürettebatı, Dünya'dan 406.771 kilometre uzaklığa ulaşarak Apollo 13'ün 1970'den beri koruduğu rekorunu geçti.

Artemis II, Apollo 13'ün 56 yıllık uzaklık rekorunu kırdı

Artemis II astronotları, insanlığın Dünya'dan ne kadar uzağa gidebileceğine dair yeni bir miladı işaretledi. Dört kişilik mürettebat, Ay'ın ilerisinde yaklaşık 4.000 mil daha ötede yolculuk yaparak, Dünya'dan maksimum 252.756 mil (406.771 kilometre) uzaklığa ulaştı. Bu başarı, 56 yıl boyunca geçerli kalan eski rekorunu kırdı.

Önceki rekor, Nisan 1970'de Apollo 13 görevinde astronotlar Jim Lovell, Jack Swigert ve Fred Haise tarafından elde edilmişti; o zaman Dünya'dan maksimum 248.655 mil (400.171 kilometre) mesafesine varılmıştı. Haise, rekorunu yeni nesle bırakmaktan memnun olduğunu belirtti. Görevlere katılmayan yaşlı astronotlar hariç, Artemis II'nin dört gözlemci, ay gezginleri listesine yeni isimler eklendi.

Yörüngeden etkiler

Artemis II, serbest dönüş yörüngesi izleyerek Ay'ın yerçekimini fren sistemi olarak kullanıp Orion kapsülünü Dünya'ya döndürmüştü. Ancak gelecek görevlerin rekorun ne zaman kırılacağını tahmin etmesi karmaşıktır; bunun nedeni, Ay'nın 27 günlük yörüngesinin mükemmel bir daire değil olmasıdır. Ortalama olarak Dünya ile Ay arasındaki mesafe, yaklaşık 363.400 ile 405.500 kilometre arasında değişir.

Güneş'in yerçekimi, Ay'nın yörüngesini sürekli değişim halinde tutmaktadır. Ay'ın perigesi (Dünya'ya en yakın noktası) bazen ortalamadan daha yakınken, apogesi (en uzak noktası) 406.725 kilometre kadar uzağa çıkabilir. Bu uzak nokta yaklaşık 5.000 yılda bir dokunulsa da, bundan 2040 yılına kadar üç kez 100 kilometre içinde yaklaşacaktır.

Gelecekte, NASA'nın planladığı Gateway mini-uzay istasyonu, Ay'dan 3.000 ile 70.000 kilometre arasında dönecek yörüngede, astronotlara Artemis II'den daha uzaklara ulaşma fırsatı verecektir. Bu istasyon, gelecek Artemis ekiplerine Ay'ın güney kutbundaki lander'larla buluşmak ve buradan inişe kalkışmak için platform olarak tasarlanmıştı. Ancak NASA, kaynak madeni çıkarma, kısmi yerçekimde yaşama ve Mars görevleri için teknoloji denemeye odaklanmak amacıyla Gateway'i iptal etmiştir. Bu değişiklik, insanların Dünya'dan ne kadar uzağa gidebileceğinin hesaplanmasını henüz daha belirsiz hale getirmiştir.