Çin, uzayda ilk esnek robotik kolunu test etti

Çin, yörüngede gerçekleştirilen testlerle esnek robotik kol teknolojisinde önemli bir adım attı. Ticari bir Çin uydusu, gelecekte yörüngede bakım ve ikmal operasyonlarını destekleyecek şekilde tasarlanan süper esnek robotik kolunu başarıyla denedi. Bu gelişme, özerk uzay aracı bakım teknolojilerinde kritik bir kilometre taşı olarak değerlendiriliyor.

Yuxing‑3 06 uydusu, diğer adıyla Xiyuan‑0, 16 Mart 2026 tarihinde Jiuquan Uydu Fırlatma Merkezi’nden Kuaizhou‑11 Y7 roketiyle fırlatıldı ve planlanan yörüngesine başarıyla yerleştirildi. Misyon, Sanyuan Aerospace Technology ve iş ortakları tarafından geliştirilen esnek robotik kol için yörüngede gerçekleştirilen ilk operasyon testini temsil ediyor.

Testler sırasında mühendisler, robotik kolu çeşitli görevlerde çalıştırarak gelecekteki yörüngede yakıt ikmali ve bakım operasyonları için gerekli anahtar teknolojileri doğruladı. Bu görevler arasında programlı simülasyon yakıt ikmali, uzaktan kontrol ile simülasyon yakıt ikmali, görüş tabanlı kontrol ile kenetlenme ve kuvvet uyumlu manipülasyon yer aldı. 

Testler, robotik kolun farklı görevlerdeki performansını doğrulamak için dört modda yürütüldü. İlk üç mod, programlı simülasyon yakıt ikmali, uzaktan kumanda ile simülasyon yakıt ikmali ve görüş destekli kenetlenmeyi kapsıyordu. Bu aşamalarda kol, hem özerk planlama hem de insan destekli kontrol sistemlerini test etti. yer istasyonu operatörleri aracılığıyla gerçek zamanlı yönlendirme sağlandı, görüş tabanlı kontrol sistemiyle uç efektörün konumu tespit edilip hareket planlaması yapıldı. Tüm bu işlemler, robotik kolun farklı kontrol ve doğrulama yeteneklerinin güvenilirliğini ortaya koydu.

Ancak en kritik aşama, dördüncü mod olan kuvvet uyumlu çizim testi oldu. Bu modda kol, gerçek zamanlı kuvvet sensörü verilerini kullanarak çizim tahtası üzerinde daireler, üçgenler ve düz çizgiler çizmek için yönlendirdi. Bu test, hem uç efektörün kuvvet kontrolü hassasiyetini hem de uyumlu hareket yeteneğini doğruladı. Böylece gelecekte yörüngede hassas montaj, parça değişimi ve yakıt ikmali gibi operasyonlar için değerli veriler toplandı. 

Kolun tasarımı, esnek ve hafif yapısıyla hem güvenli hem de esnek hareket imkanı sağlıyor. Yakıt borularıyla uyumlu çalıştığı için kenetlenme işlemleri daha sorunsuz gerçekleşiyor. Kablo tahrik sistemi, kontrol parçalarını uydu içinde tuttuğundan ısı ve radyasyona karşı koruma sağlıyor ve modüler yapısı küçük uydular için ideal.

Misyon, dünya üzerindeki yer istasyonlarıyla sürekli iletişim halinde yürütüldü. Sistem, her geçişte 20 dakikaya kadar veri ve kontrol imkânı sunarak gerçek zamanlı koordinasyonu mümkün kıldı. Sanyuan Aerospace, uydu ve kolun tüm yörünge görevlerini başarıyla tamamladığını belirtti.