Bilim & Teknik

Dünya bu kadar hızlı dönmesine rağmen neden Güneş'e fırlamıyoruz?

MinutePhysics, "Güneş'e çarpma paradoksu" nu en iyi şekilde açıklamaya çalışıyor.

Hiç şüphesiz ki evren inanılması güç bir sisteme ve bu sistem içerisinde muazzam bir düzene sahip.Bilim insanları bu sistemi her geçen gün yaptıkları çalışmalarla anlamaya çalışsalar da bizler bazen onların dilini anlayamıyoruz.MinutePhysics'in yayınladığı bu video ise bizlere Güneş'e çarpmanın ne kadar zor olduğu gerçeğini aktarmaya çalışıyorsterseniz aşağıdaki altyazı metnini okuyarak yada metnin altında yer alan videoyu izleyerek bu konuda aydınlanabilirsiniz.

"Nükleer atıklar... Elimizde çokça var, ve onbinlerce yıl tehlike arz etmeye devam edecekler; ve biz bu atıklarla ne yapacağımızı bilmiyoruz. Peki neden hepsini toplayıp, uzaya fırlatmıyoruz, ve fırlattığımız roketi Güneş'e göndermiyoruz? Öncelikle, rokete nükleer atık koymak çok tehlikeli, çünkü roketlerin kalkarken patlama olasılıkları var. Eğer patlarlarsa, çok büyük bir alana nükleer atık saçarlar aynı bir kirli bomba gibi.Ama asıl neden aslında Güneş'e gitmenin çok ama çok zor olduğudur. Sanki çok kolaymış gibi düşünülür, Güneş'in kütleçekimi sürekli bizi kendisine doğru çekiyor.Ama biz de aynı zamanda Güneş'in etrafında çok hızlı bir şekilde dönüyoruz. Yani biz düşerken Güneş'i ıskalıyoruz.Güneş'in içine düşmek için yöründeki yan hızımızı azaltmamız gerekir.Dünya—ve üstündeki her şey—Güneş'in etrafında yaklaşık saniyede 30 kilometre hızla dönmektedir. Yani durmak için terse doğru 30 km/s hızına ulaşana kadar ivmelenmemiz gerekir. Ancak o zaman dönüp Güneş'in içine doğru düşeriz.Ve gerçekten tamamen durmamız gerekiyor—eğer azıcık da olsa yan hızımız olursa Güneş'i yine ıskalar ve etrafından dönüp geri geliriz.30km/s çok yüksek bir hızdır ama tam olarak ne kadar hızlıdır?

Eğer Dünya'nın yörüngesinden bütün Güneş sisteminden kaçmak istersek 11km/s hızında fırlamamız gerekir. Bu da demek ki Güneş'e çarpmak Güneş'ten tamamen kaçmaktan daha zordur. Diğer bir değişle, Güneş'e gitmek diğer yıldızlara gitmekten daha zordur. Şaşılacak şey!

Ama işler daha da ilginçleşiyor. Bir objenin kütleçekimi yakınında daha güçlü olduğu için etrafında döndüğümüz yörünge ne kadar küçükse, yörünge hızımız da o kadar yüksek olur. Örneğin Merkür Güneş etrafında Dünya'dan 1,5 kat daha hızlı dönüyor, ama Plüton Dünya'dan 6 kat daha yavaş döner. Yani Merkür'den Güneş'e düşmek, Dünya'dan Güneş'e düşmekten daha zordur. Merkür daha yakın olmasına rağmen 30km/s yerine 48km/s hızlanmak gerektiği için Merkür'den düşmek daha zordur. Aynı nedenden ötürü, Plüton'dan Güneş'e düşmek çok daha kolaydır çünkü sadece terse doğru 5km/s hızlanmanız gerekir.Hatta, eğer Güneş'e düşmek isterseniz, önce uzak gezegenlere giderken yavaşlamak, sonra orada yeniden roketleri çalıştırıp durmak ve Güneş'e dönüp düşmek daha kolaydır.NASA'nın ilk Güneş gözlemleme uçuşları da bu taktiği (önce Jüpiter'e gidip, yavaşlayıp, sonra Güneş'e gitmek) kullanacaklardı. Fakat, Venüs'ün yakınına gidip defalarca onun kütle çekimi ile yavaşlamak roket yakıtından
daha fazla tasarruf etmeyi sağladı.
Ama kütleçekimi sapanının nasıl çalıştığını başka bir gün ayrıca inceleriz. Gün demişken, Güneş'te bir gün sizce ne kadar uzundur?"

 

Yorumlar
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için çerez politikamızı inceleyebilirsiniz.