Trump yönetimi Ulusal Bilim Kurulu'nun 22 üyesini görevden aldı
ABD'de National Science Foundation'a yön veren bağımsız Ulusal Bilim Kurulu'nun 22 üyesi, Beyaz Saray'dan gönderilen iki cümlelik bir e-postayla görevlerinden anında uzaklaştırıldı.
ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, ülkenin bilimsel araştırma politikalarına yön veren bağımsız Ulusal Bilim Kurulu'nun (National Science Board – NSB) tüm üyelerini görevden aldı. Cuma günü iletilen iki cümlelik bir e-postayla bildirilen karar, kuruldaki 22 üyenin tamamını kapsıyor ve herhangi bir gerekçe içermiyor.
Üyelere gönderilen mesajda yalnızca, “Başkan Donald J. Trump adına” görevlerinin derhal sona erdirildiği belirtildi. Karar, ABD'nin temel bilim finansman kurumu olan National Science Foundation (NSF) için son dönemdeki en sert müdahalelerden biri olarak değerlendiriliyor.
Kurul ne iş yapıyordu
NSB, NSF'in politikalarını belirleyen ve aynı zamanda başkan ile Kongre'ye bilim ve mühendislik konularında bağımsız danışmanlık yapan bir yapı. Kurul üyeleri başkan tarafından altı yıllık dönemler için atanıyor ve süreçte süreklilik sağlanması amacıyla görev süreleri birbirinin üzerine biniyor. NSF ise federal hükümetin üniversite ve kolejlerdeki araştırmalara ayırdığı kaynağın yaklaşık yüzde 25'ini dağıtmaktan sorumlu.
NSF ve NSB, 1950 yılında Başkan Harry Truman döneminde kuruldu. Kurum, 75 yılı aşkın geçmişinde MRI cihazlarından cep telefonlarına uzanan birçok teknolojik atılıma temel oluşturan araştırmaları finanse etti.
Tepkiler ve iptal edilen rapor
Görevden alınanlar arasında yer alan Vanderbilt Üniversitesi fizik ve astronomi profesörü Keivan Stassun, kararı sert bir dille eleştirdi.
Bu, Amerika'nın küresel bilim ve teknoloji liderliğinin topyekûn tasfiyesidir.
Kurulun 5 Mayıs'ta toplanması ve ABD'nin bilimsel alanlarda Çin karşısında kaybettiği zemini ele alan bir rapor yayımlaması planlanıyordu. Görevden almaların ardından bu toplantının yapılıp yapılmayacağı belirsizliğini koruyor.
Temsilciler Meclisi Bilim, Uzay ve Teknoloji Komitesi'nin önde gelen Demokrat üyesi Zoe Lofgren de kararı, “bilime ve Amerikan inovasyonuna zarar vermeye devam eden bir başkanın son aptalca hamlesi” olarak nitelendirdi. Lofgren, Trump yönetiminin göreve geldiği ilk günden itibaren NSF'i hedef aldığını da hatırlattı.
Görevden alma kararının NSF'in önümüzdeki dönemdeki araştırma hibesi süreçlerini ve uzun vadeli politika planlamasını nasıl etkileyeceği henüz netleşmiş değil. Beyaz Saray, kararın gerekçesine ilişkin kamuoyuna herhangi bir açıklama yapmadı.
