ASELSAN ve Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB), kuantum bilgisayarların en kritik bileşenlerinden biri olan Süper İletken Kuantum İşlemci Birimi (QPU) geliştirmek için resmi imzaları attı. SSB Kuantum Programı Tanıtımı Toplantısı'nda duyurulan bu iş birliği, Türkiye'nin kuantum teknolojilerindeki stratejik hedeflerini yeni bir seviyeye taşıyor.
Dört yıl sürmesi planlanan proje, ASELSAN'ın ana yükleniciliğinde yürütülecek. Sabancı Üniversitesi, Koç Üniversitesi ve TÜBİTAK Ulusal Metroloji Enstitüsü de ortak çalışmalar yürütecek. Proje kapsamında geliştirilecek işlemci birimi, Türkiye'nin ilk yerli süper iletken kuantum işlemcisi olarak kayıtlara geçecek.
Kuantum İşlemcisi Nedir ve Neden Önemlidir?
Klasik bilgisayarlar verileri yalnızca 0 veya 1 değerini alabilen birimler (bit) üzerinden işlerken, kuantum bilgisayarlar kuantum parçacıkları (qubit) kullanıyor. Kübitler aynı anda birden fazla durumda bulunabilmesi sayesinde bazı karmaşık hesaplamaları klasik bilgisayarlardan çok daha hızlı gerçekleştirebiliyor. QPU, bu kuantum hesaplamalarının merkez noktasında yer alan ve işlem gücünü sağlayan özel işlemci birimidir.
Stratejik Hedefler ve Uygulamalar
Proje, Türkiye'nin kuantum donanım alanında teknolojik bağımsızlığının sağlanması ve kritik kuantum bileşenlerinde dışa bağımlılığın azaltılmasını amaçlıyor. Aynı zamanda yoğun madde fiziği, mikrodalga mühendisliği, elektronik ve kuantum bilgi teorisi gibi alanlarda yetkinlik artışı sağlanacak. Savunma, iletişim ve bilgi güvenliği sektörleri için gerekli altyapının kurulması ve nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesi de hedefler arasında yer alıyor.
Kuantum işlemciler, savunma sanayii (radar sistemleri, hedef tespiti), siber güvenlik, kriptoloji, ilaç geliştirme, kimya, malzeme bilimi ve finans sektöründe köklü değişikliklere yol açması bekleniyor. Geleceğin en kritik stratejik rekabet alanlarından biri haline gelen kuantum teknolojileri, dünya genelinde kamu kurumları ve teknoloji şirketlerinin odak noktası olmaya devam ediyor. ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol, 2021 yılından bu yana kuantum teknolojileri üzerinde çalıştıklarını ve bu yeni projeyle stratejik bir aşamaya geçtiklerini belirtti.
