AI, kaza raporlarından pilotların seslerini rekonstrukte etti
ABD'nin ulaştırma güvenliği kurumu NTSB, internet kullanıcılarının yapay zeka araçlarını kullanarak UPS kargo uçağı kazasında ölen pilotların seslerini yeniden oluşturması üzerine halka açık veri tabanını geçici olarak kapattı.
ABD Ulusal Ulaştırma Güvenliği Kurulu (NTSB), 21 Mayıs'ta halka açık kazaları araştırma veri tabanını geçici olarak kapatarak, internet kullanıcılarının yapay zeka yazılımlarını kullanarak ölü pilotların seslerini yeniden oluşturduğunu doğruladı. Kullanıcılar, kaza raporlarında yer alan spektrogramları ve transkriptleri başvuru kaynağı olarak, uçak seslerini rekonstrükte etmeyi başarmışlardı.
Olay, 4 Kasım 2025 tarihinde Louisville, Kentucky'de meydana gelen UPS Flight 2976 kargo uçağı kazasıyla bağlantılıydı. MD-11F tipi kargo uçağı, kalkıştan kısa bir süre sonra motor arızası nedeniyle düştü. Kazada pilotlar ve rahatlama pilotu olmak üzere üç havacı ile yerde 12 kişi hayatını kaybetti; 23 kişi yaralandı.
Spektrogram Verileri Nasıl Kullanıldı
NTSB, 19-20 Mayıs'ta düzenlenen araştırma duruşmasında uçağın kokpit ses kaydının yazılı transkriptini yayınladı. Ayrıca son 30 saniyelik kokpit sesinin spektrogram (ses sinyallerinin görsel temsili) versiyonunu içeren bir PDF belgesi de kamuya açık hale getirdi. Spektrogram matematiksel işlemler yoluyla ses sinyallerini, düşük ve yüksek frekansları görüntüye dönüştüren bir yöntemdir.
İnternet kullanıcıları bu görsel verilerden faydalanarak, açık kaynak yapay zeka araçları ve **OpenAI Codex** gibi yazılımlarla sesleri yeniden oluşturmayı başardı. Sosyal medya paylaşımlarında bir kullanıcı, bu işlemi tamamlamak için yalnızca 10 dakika harcadığını belirtmişti.
Federel Yasak ve Güvenlik Endişeleri
ABD Kongresi 1990'da çıkardığı federal kanunla, NTSB'nin kokpit ses veya video kayıtlarının herhangi bir bölümünü kamuya açıklanmasını yasakladı. Bu yasak, havacılık personelinin gizliliğini korumak ve uçakta çalışan pilotların gün boyunca kayıt edilmeyi kabul etmesi için oluşturulmuştu. Kural, 1988'de **Delta Air Lines Flight 1141** kazasının kokpit konuşmasının bir TV istasyonu tarafından yayınlanması sonrasında getirilmişti.
NTSB, 22 Mayıs Cuma günü veri tabanını yeniden açtı ancak UPS Flight 2976 dahil 42 araştırmayı inceleme altında tutmaya devam etti. Kurum, spektrogram ve benzer görsel ses verilerinin gelecekte nasıl paylaşılacağı konusunda çözüm değerlendirmesi yapacağını belirtti.
