Tarihteki en büyük tercüme hataları

Mars’ta yaşamİtalyan gökbilimci Giovanni Virginio Schiaparelli 1877’de Mars’ın haritasını çıkarmaya girişmiş ve bu yönelimle bilim kurgu külliyatının da genişlemesine neden olmuştu. Schiaparelli, gezegenin koyu ve açık bölgelerini ‘denizler’ ve ‘kıtalar’ olarak adlandırmış ve dar boğazları İtalyanca ‘canali’ kelimesi ile ifade etmişti. Ne var ki çağdaşları onu ‘kanal’ olarak tercüme etmiş, bu ise Mars’ta kanallar inşa eden zeki canlıların olduğuna dair teoriler üretilmesine neden olmuştu.
Tarihteki en büyük tercüme hataları - Page 1
Mars’ta yaşam

İtalyan gökbilimci Giovanni Virginio Schiaparelli 1877’de Mars’ın haritasını çıkarmaya girişmiş ve bu yönelimle bilim kurgu külliyatının da genişlemesine neden olmuştu. Schiaparelli, gezegenin koyu ve açık bölgelerini ‘denizler’ ve ‘kıtalar’ olarak adlandırmış ve dar boğazları İtalyanca ‘canali’ kelimesi ile ifade etmişti. Ne var ki çağdaşları onu ‘kanal’ olarak tercüme etmiş, bu ise Mars’ta kanallar inşa eden zeki canlıların olduğuna dair teoriler üretilmesine neden olmuştu.
Tarihteki en büyük tercüme hataları - Page 2
Mars’ta gerçekten kanallar olduğuna kanaat getiren Amerikalı gökbilimci Percival Lowell, 1894-95’te yüzlerce kanal bulmuştu. Daha sonraki 20 yıl boyunca resimli Mars kitapları yayımlamış, gezegende kanallar inşa ederek su taşıyan, gelişkin mühendislik becerilerine sahip zeki canlıların bulunduğunu varsaymıştı. Lowell’den etkilenen başka bir yazar 1897’de zeki Marslıları anlatan başka bir kitap yazdı. Bu H G Wells’in Dünyalar Savaşı kitabıydı. Böylece bilim kurguda yeni bir kategori oluştu.
Aslında bir tercüme hatası ve hayal ürünü olan böylesi boğazların Mars’ta olmadığı bugün biliniyor.
Tarihteki en büyük tercüme hataları - Page 3
Polonya’yı 'arzulamak'

Eski ABD başkanı Jimmy Carter, konuşurken kitlelerin dikkatini nasıl çekeceğini biliyordu. 1977’deki Polonya ziyaretinde yaptığı bir konuşmada bu ülkeye karşı cinsel arzu beslediğini söylediği ifade edilmişti. En azından tercümanı böyle diyordu. Daha sonra anlaşıldı ki Carter aslında Polonya halkının ‘geleceğe dair arzularını’ anlamak istediğini söylemişti.
Tarihteki en büyük tercüme hataları - Page 4
Carter’in tercümanı ayrıca “Bu sabah ABD’den ayrıldım” sözlerini de “Bir daha dönmemek üzere ABD’yi terk ettim” şeklinde çevirmişti. O hafta yayımlanan Time dergisine göre, Carter’in Polonya’da olmaktan dolayı mutluluğunu ifade eden sözleri de “Polonya’nın cinsel organını tutmak mutluluk veriyor”a dönüşmüştü.
Carter akşamki özel yemekte aynı tercümanı kullanmamıştı elbette. Fakat sıkıntısı sona ermemişti. Yemekteki konuşmasında ilk cümlesini söylemesi sessizlikle karşılanmıştı. İkinci cümlesi de öyle. Başkan’ın yeni tercümanı onun İngilizcesini anlamamış ve sessiz kalmayı tercih etmişti. Carter Polonya’dan ayrılırken artık espri konusu haline gelmişti.
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için çerez politikamızı inceleyebilirsiniz.